|
ການເຜີຍແຜ່ຜົນຂອງການສຶກສາ ກ່ຽວກັບວຽກງານສິດສອນຢູ່
ສປປ ລາວ ໄດ້ຈັດຂຶ້ນໃນຕອນບ່າຍວັນທີ
25 ມີນານີ້, ໂດຍແມ່ນກົມສ້າງຄູ ກະຊວງສຶກສາ
ຮ່ວມກັບທະນາຄານໂລກ ຊຶ່ງມີນັກວິຊາ ການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງທັງພາຍໃນ
ແລະ ຕ່າງປະເທດເຂົ້າຮ່ວມ ເພື່ອຮັບຟັງຜົນຂອງຄວາມຄືບໜ້າດ້ານການສຶກສາຢູ່
ສປປ ລາວ ແນໃສ່ບັນລຸການສຶກສາ
ເພື່ອໝົດທຸກຄົນ ປະກອບສ່ວນໃນການຫລຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກໃນ
ສປ ປ ລາວ, ເລັ່ງໃສ່ການປັບປຸງຄຸນນະພາບ
ຂອງການຮຽນ-ການສອນ ໂດຍການເສີມສ້າງຄວາມສາມາດຂອງລະບົບການສ້າງຄູ
ແລະ ປັບປຸງນະໂຍບາຍຕໍ່ຄູ.
ຕາມການລາຍງານ ຂອງຜູ້ຕາງໜ້າ ທະນາຄານໂລກ
ປະຈຳລາວ ຕໍ່ກອງປະຊຸມຄັ້ງນີ້ ໄດ້ເລີ່ມວິໃຈຜົນຂອງການສຶກສາ
ກ່ຽວກັບວຽກງານສິດສອນຢູ່ ສປປ ລາວ
ແຕ່ປີ 2005 ແລະ ການດຳເນີນກ່ຽວກັບສະ
ພາບລວມຂອງວຽກງານການ
ສຶກສາ, ສະພາບຄູ, ການສ້າງຄູ, ເງິນເດືອນຂອງຄູ-ສິ່ງກະຕຸ້ນ
ແລະ ການປະຕິ ບັດການສິດສອນຂອງຄູໃນທົ່ວປະເທດ,
ນັບແຕ່ປີ 1960 ປະຊາກອນທີ່ມີອາຍຸ 16
ຫາ 80 ປີ ຢູ່ ສປປ ລາວ ໂດຍສະເລ່ຍແລ້ວ
ຈົບປີທີສອງຂອງການສືກສາ, ໃນປີ
2003 ໂດຍສະເລ່ຍກຸ່ມປະຊາກອນທີ່ມີອາຍຸດັ່ງກ່າວ
ສາ ມາດເຂົ້າຮຽນເຖິງຫາປີເຄິ່ງ, ໃນປີ
2004 ອັດຕາການຮູ້
ໜັງສືຂອງຜູ້ທີ່ມີອາຍຸ ລະຫວ່າງ 15-24
ປີ ແມ່ນ 78,5%, ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ,
ອັດຕາສະເລ່ຍດັ່ງກ່າວ ກໍມີຄວາມແຕກ
ຕ່າງ ບໍ່ວ່າຈະເປັນທາງດ້ານເພດ ຫລື
ຊົນເຜົ່າ. ການເຂົ້າເຖິງໂຮງຮຽນປະຖົມ
ແມ່ນມີສູງ 44% ຂອງປະຊາຊົນ ອາໄສຢູ່ບ້ານທີ່ມີໂຮງຮຽນປະຖົມ
ແຕ່ວ່າມີນັກຮຽນຈຳນວນໜ້ອຍ ທີ່ສາມາດເຂົ້າເຖິງໂຮງຮຽນມັດທະຍົມຕົ້ນ
ແລະ ມີຈຳນວນໜ້ອຍທີ່ສຸດ ທີ່ສາມາດເຂົ້າເຖິງໂຮງຮຽນມັດທະຍົມປາຍ,
ຊາວໜຸ່ມທີ່ທຸກຍາກ ມີໂອກາດເຂົ້າເຖິງການສຶກສາໜ້ອຍ
ກວ່າໝູ່, ເດັກຍິງກໍມີອັດຕາການເຂົ້າຮຽນຕ່ຳກວ່າເຊັ່ນດຽວກັນ,
ຊາວໜຸ່ມຍິງພຽງແຕ່ 46%
ທີ່ໄດ້ເຂົ້າໂຮງຮຽນປະຖົມ ເມື່ອທຽບໃສ່ຊາວໜຸ່ມຊາຍມີເຖິງ
54%, ຂະນະທີ່ອັດຕາການເຂົ້າຮຽນຂອງເດັກຍິງ
ແລະ ເດັກຊາຍ ມີຖານະດີ ທີ່ອາໄສ
ໃນເຂດຕົວເມືອງ ແມ່ນມີສູງເຖິງ 93%
ຊຶ່ງສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າມີຄວາມແຕກຕ່າງເຖິງ
50%.
ອັດຕາການຮຽນຈົບຊັ້ນປະຖົມຢູ່ລາວ
ແມ່ນຍັງຕ່ຳໜຶ່ງສ່ວນສາມ ຂອງຈຳນວນນັກຮຽນທີ່ເຂົ້າຮຽນ
ປ.1 ທີ່ຄາດວ່າຈະ
ສາມາດຮຽນຈົນຈົບທັງຫ້າປີ ຂອງຊັ້ນປະຖົມ,
ອັດຕາການຮຽນຈົບຊັ້ນສຳລັບນັກຮຽນຍິງ ແມ່ນຕ່ຳກວ່າ
ຍ້ອນອັດຕາຄ້າງ
ຫ້ອງ ຢູ່ຊັ້ນປະຖົມມີສູງ ໂດຍສະເພາະແມ່ນ
ປ.1 ແລະ ປ.2, ນັກຮຽນທີ່ຕ້ອງຮຽນຄືນຢູ່ປະຖົມ
ຊັ້ນຕ່າງໆ ສ່ວນຫລາຍ
ແມ່ນນັກຮຽນຊາຍ, ການຄ້າງຫ້ອງແມ່ນບັນຫາຂອງໂຄງຮ່າງການຮຽນ.
ການໃຊ້ຈ່າຍຂອງພາກລັດເຂົ້າໃນຂະແໜງສຶກສາ
ຢູ່ ສປປ ລາວ ແມ່ນຍັງຕ່ຳຫລາຍ ສປປ ລາວ
ໃຊ້ຈ່າຍພຽງແຕ່ 2% ຂອງຍອດຜະລິດຕະພັນພາຍໃນ
(GDP) ຕໍ່ຫົວຄົນ ເຂົ້າໃນການສຶກສາຊັ້ນປະຖົມ
ແລະ ໜ້ອຍກວ່າ 3% ຂອງ GDP ເຂົ້າໃນການສຶກສາຊັ້ນມັດທະຍົມ.
ຄູຊັ້ນປະຖົມຢູ່ ສປປ ລາວ ສ່ວນໃຫຍ່ ແມ່ນຊາວໜຸ່ມ
ທີ່ມີອາຍຸການສອນ 13 ປີ ໂດຍໄດ້ຮັບການສຶກສາລະດັບມັດທະຍົມຕົ້ນ
ແລະ ໄດ້ຮັບການຝຶກອົບຮົມການສອນຢ່າງເປັນທາງການ.
ຢູ່ເຂດຊົນນະບົດ, ຄູສ່ວນໃຫຍ່ຍັງໜຸ່ມ,
ຂາດປະສົບການ ແລະ ມີການສຶກສາໜ້ອຍ,
ຄູຊັ້ນມັດທະຍົມຕົ້ນສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນຜູ້ຊາຍທີ່ມີອາຍຸ
ຂ້ອນຂ້າງສູງກວ່າຄູໃນຊັ້ນປະຖົມ ແລະ
ໄດ້ຈົບຊັ້ນມັດທະຍົມປາຍ ບວກກັບການໄດ້ຮັບຝຶກອົບຮົມການສິດສອນຢ່າງ
ເປັນທາງການ. ໃນສົກຮຽນປີ 2004/05 ຄູສ່ວນໃຫຍ່ໄດ້ຮັບການຝຶກອົບຮົມກ່ອນທີ່ຈະມາສອນ
ແຕ່ການສືບຕໍ່ທີ່ຈະໄດ້ຮັບ
ການພັດທະນາດ້ານອາຊີບຍັງບໍ່ຕໍ່ເນື່ອງ
ຊຶ່ງຈຳນວນຄູທີ່ບໍ່ໄດ້ຮັບການຝຶກອົບຮົມມີພຽງ
14% ຖ້າສົມທຽບໃສ່ສີ່ປີຜ່ານມາ, ໜຶ່ງສ່ວນສາມຂອງຈຳນວນຄູຊັ້ນມັດທະຍົມຕົ້ນ
ທີ່ໄດ້ລາຍງານວ່າ ບໍ່ໄດ້ຮັບການຝຶກອົບຮົມໃນຮູບແບບໃດໆເລີຍ
ໃນຊຸມປີ
ທີ່ຜ່ານມາ. ສຳລັບແຜນງານການສ້າງຄູ ແບບສະເພາະ
ຈົນເຖິງປີທີ່ຈະຕ້ອງລົງຝຶກຫັດ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ
ຜູ້ທີ່ຈົບ
ການສຶກສາຊັ້ນກາງ ແມ່ນຍັງມີຈຳກັດຫລາຍ
ເພື່ອໃຫ້ຄຸນນະພາບຂອງຄູ ແລະ ການສອນ
ໄດ້ຮັບການປັບປຸງໃຫ້ດີຂຶ້ນ, ການຂະ
ຫຍາຍການເຂົ້າເຖິງການສຶກສາຊັ້ນມັດທະຍົມຕົ້ນ
ແລະ ມັດທະຍົມປາຍ ແມ່ນສິ່ງຈຳເປັນທີ່ສຸດຕ້ອງໄດ້ປະຕິ
ບັດ ເສີມສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງ ຂອງຄຸນນະພາບຂອງການຝຶກອົບຮົມກ່ອນການສອນຕົວຈິງ.
ເປົ້າໝາຍການສຶກສາ ທີ່ກອງປະຊຸມພັກ
ວາງອອກນັ້ນ ໄດ້ເນັ້ນໜັກໃສ່ການພັດທະນາຊັບພະຍາກອນມະນຸດ
ແມ່ນຂຶ້ນກັບ
ການປະຕິຮູບການສຶກສາທີ່ສາມາດກ້າວໄປສູ່ການສຶກສາຂັ້ນພື້ນຖານທີ່ກວ່າ,
ຕ້ອງເອົາໃຈໃສ່ແກ້ໄຂຕົວຊີ້ວັດວ່າດ້ວຍ
ປະສິດທິພາບພາຍໃນທີ່ຍັງຕ່ຳ, ການເຂົ້າເຖິງການສຶກສາ
ແລະ ການສຶກສາໃນເຂດຫ່າງໄກສອກຫລີກ-ເຂດພູດອຍທີ່ຍັງຕ່ຳ
ແລະ ຄວາມບໍ່ສະເໝີພາບ ໃນການເຂົ້າເຖິງ
ແລະ ການໄດ້ຮັບການສຶກສາທີ່ມີຄຸນນະພາບ
ລະຫວ່າງ ເຂດຊົນນະບົດ ແລະ ຕົວເມືອງ, ເດັກຊາຍ
ແລະ ເດັກຍິງ ຊົນເຜົ່າ, ຍ້ອນວ່າ ຄູແມ່ນມີບົດບາດສຳຄັນ
ຕໍ່ການສຶກສາທີ່ມີຄຸນນະພາບ, ການປັບປຸງສະພາບຄູທາງດ້ານເງິນເດືອນ,
ການສຶກສາ ຫລື ການພັດທະນາດ້ານວິຊາຊີບ
ຕ້ອງແມ່ນບູລິມະສິດທີ່ສຳຄັນ
*
ຄັດຈາກ: ຫນັງສືພິມປະຊາຊົນ, ສະບັບວັນທີ
27-03-2008 |
